Lựa chọn máy đo sâu cho thi công nạo vét

Nạo vét (Dredging) giữ vai trò then chốt trong đảm bảo độ sâu luồng tàu, nâng cao an toàn hàng hải, tăng năng lực thông qua cảng và bảo trì cơ sở hạ tầng ven bờ. Nếu thi công nạo vét không được kiểm soát và giám sát chính xác bằng khảo sát sau nạo vét, có thể xảy ra sai khối lượng, không đạt cao độ (Grade) theo hợp đồng – dẫn tới chi phí bổ sung, tranh chấp hợp đồng và ảnh hưởng tiến độ dự án.

Chức năng của máy đo sâu (Echosounder) trong thi công nạo vét

Trong thi công nạo vét luồng lạch, cảng biển và công trình thủy, việc xác định chính xác địa hình đáy và độ sâu mực nước là yêu cầu bắt buộc để đảm bảo đúng thiết kế và khối lượng thi công. Máy đo sâu (Echosounder) là thiết bị chuyên dụng sử dụng sóng siêu âm để đo và ghi nhận liên tục độ sâu đáy, phục vụ:

• Xác định độ sâu và cấu trúc đáy: Cung cấp bản đồ cao độ đáy biển/luồng dẫn để lập kế hoạch thi công nạo vét và kiểm tra khối lượng đã nạo.
• Giám sát tiến độ nạo vét thời-gian-thực (Real-time Monitoring): Cho phép giám sát vị trí và độ sâu đào tại chỗ để đảm bảo đạt grade ngay khi đang thi công, giảm rủi ro phải quay lại sửa.
• Đánh giá loại đáy / độ phản xạ (Backscatter): Với MBES và hệ thống đo phản xạ, có thể hỗ trợ phân loại bùn/cát/đá, hữu ích cho lựa chọn phương pháp nạo và an toàn thi công.
• Tích hợp với GNSS/INS và cảm biến vận chuyển (SVP, tide, heave): Tạo dữ liệu bản đồ đúng tọa độ, bù dao động tàu và biến động vận tốc âm trong nước – rất cần thiết cho kết quả có giá trị pháp lý và hợp đồng.

Máy đo sâu đa tia là một trong những thiết bị quan trọng trong thi công nạo vét trên kênh/sông/biển.

Tiêu chí hướng dẫn khách hàng lựa chọn dòng máy đo sâu hồi âm phù hợp cho thi công nạo vét

Việc lựa chọn máy đo sâu hồi âm (Echosounder) phù hợp có ảnh hưởng trực tiếp đến độ chính xác số liệu, hiệu quả thi công và chi phí đầu tư trong các dự án thi công nạo vét. Mỗi công trình có điều kiện thủy văn, độ sâu, phạm vi đo và yêu cầu kỹ thuật khác nhau, do đó không thể áp dụng một dòng máy đo sâu cho mọi trường hợp. Dựa trên mục tiêu khảo sát và đặc thù thi công, người dùng cần xem xét đồng thời 3 tiêu chí về:

– Xác định mục tiêu & phạm vi công việc:

Dự án thi công nạo vét ở công trình cảng lớn (luồng ra vào), hay kênh sông nội địa, hồ, bãi nạo vét ven bờ?

• Luồng/cảng lớn: Thường cần MBES (Multibeam echosounder – đo sâu đa tia) độ phân giải cao để khảo sát toàn diện.
• Sông, hồ, bến nhỏ hoặc khảo sát nhanh, giám sát nạo vét nội địa: SBES (Single-beam – đo sâu đơn tia) hoặc hệ SBES/mini-MBES kết hợp có thể phù hợp về chi phí.

Máy đo sâu đơn tia Knudsen phù hợp cho các dự án thi công nạo vét sông, hồ, bến nhỏ.

>>> Xem thêm: Một số dòng máy đo sâu đơn tia Knudsen chất lượng cao >>>

– Tiêu chí kỹ thuật chính:

• Loại hệ thống: MBES (đa tia) hay SBES (một tia). MBES cho bản đồ diện rộng (swath) – tiết kiệm thời gian khảo sát và phù hợp kiểm tra hậu thi công nạo vét; SBES thường rẻ hơn, dễ triển khai cho tuyến dọc.
• Tần số hoạt động: Tần số cao (>200–700 kHz) → độ phân giải cao, phù hợp nước nông/ven bờ; tần số thấp → phạm vi sâu hơn nhưng độ phân giải thấp. Chọn theo độ sâu khảo sát và độ chi tiết cần đạt.
• Độ phân giải & kích thước Beam: Beam nhỏ (Narrow beam) → độ chính xác ngang cao, quan trọng khi kiểm tra Grade.
• Swath (băng quét) và tốc độ khảo sát: Swath rộng giúp giảm số chuyến chạy tàu. Một số MBES cho phép tùy chỉnh Swath để cân bằng độ phủ — hữu ích trên biển nông hoặc khi có nhiễu.
• Độ chính xác/độ lặp lại (Accuracy & Repeatability): Phải phù hợp yêu cầu hợp đồng (ví dụ ±0.02–0.1 m tuỳ hạng mục). Tìm thông số nhà sản xuất và điều kiện hiệu chuẩn.
• Tích hợp GNSS/INS, bù Heave/roll/pitch & SVP (Sound Velocity Profiler): Bắt buộc nếu muốn kết quả bản đồ chính xác tọa độ. Valeport, Teledyne… cung cấp cảm biến SVP hỗ trợ.
• Khả năng đo Backscatter / phân tích vật liệu đáy: Cần nếu muốn phân loại đáy nhằm xác định phương án thi công nạo vét.
• Khả năng làm việc trong môi trường có độ đục / nhiễu (Turbid water): Một số sonar xử lý nhiều chế độ để giảm nhiễu và vẫn theo dõi đáy tốt – hữu ích cho vùng thi công nạo vét nhiều bùn.
• Tính năng giám sát thời-gian-thực & phần mềm: Cần phần mềm hiển thị khối lượng nạo, bản đồ độ sâu cập nhật tức thời và dễ tích hợp vào hệ thống điều khiển/giám sát máy nạo. NORBIT và một số hãng có giải pháp “Dredge monitoring” chuyên dụng.
• Độ bền, bảo hành & hỗ trợ kỹ thuật: Lựa chọn nhà phân phối/đại diện có hỗ trợ nhanh, phụ tùng sẵn có và dịch vụ hiệu chuẩn. Đặc biệt với thi công nạo vét công trình, downtime rất tốn kém.
• Ngân sách & chi phí vận hành: MBES (đa tia) cao cấp tốn kém hơn nhưng giảm thời gian khảo sát; đánh đổi giữa chi phí đầu tư và hiệu quả vận hành cần cân nhắc.
• Tính di động & khả năng triển khai trên USV/ROV/ROV-mounted: Nếu dùng tàu không người lái (USV) hoặc ROV để khảo sát khu vực nạo vét, chọn hệ có phiên bản nhỏ gọn/low-power như một số model Norbit / R2Sonic.

– Quy trình kiểm tra khi nhận máy:

• Yêu cầu thông số kỹ thuật chính (Frequency range, Beam width, Max depth, Swath, Latency).
• Kiểm tra quy trình hiệu chuẩn: Bar check, SVP, kiểm tra Offset transducer, kiểm tra Heave/Roll/Pitch.
• Chạy thử mẫu trên vùng đã biết độ sâu để đối chiếu.

EKTECH đề xuất dòng máy đo sâu R2Sonic phù hợp cho công tác thi công nạo vét (kèm lời khuyên ngắn)

R2Sonic là dòng Multibeam Echo Sounder (MBES) rất phù hợp khảo sát thi công nạo vét nhờ khả năng vượt trội như: Độ phân giải cao, khả năng quét rộng và chi tiết, đo trong vùng nước sâu tới nông linh hoạt, khả năng tích hợp với GNSS/INS. Đặc biệt hữu ích trong việc mở rộng cảng biển, cần đo chính xác vùng rộng, phân tích khối lượng bùn/cát.

Dưới đây là gợi ý model R2Sonic theo từng giai đoạn, tối ưu chi phí và hiệu quả tốt nhất:

– Khảo sát ban đầu trước nạo vét (Recon/Design Survey):

• Mục tiêu: Xác định địa hình đáy chi tiết để lên phương án thi công.
• Model gợi ý: Model R2Sonic 2020 – Tần số 200 kHz.

Ưu điểm:

• Độ phân giải cao, phù hợp khảo sát các khu vực ven bờ/ cửa sông.
• Góc quét rộng => giúp quét nhanh khu vực lớn.
• Số chùm đa tia tốt => tạo bản đồ đáy 3D tin cậy.

Rất phù hợp với mở rộng mặt bằng cảng, vùng nước nông có độ sâu trung bình 100m.

Nếu cần khảo sát nhanh và tín hiệu tốt hơn có thể nâng cấp lên R2Sonic 2022.

Thương hiệu đo sâu đa tia R2Sonic được nhiều đơn vị tin tưởng lựa chọn cho các dự án thi công nạo vét lớn.

– Nạo vét thi công thực tế (Construction Monitoring):

• Mục tiêu: Kiểm tra tiến độ và độ sâu nạo vét theo yêu cầu, cho phép so sánh độ sâu thi công thực tế với thiết kế, đồng thời theo dõi kết quả thi công theo từng ngày hoặc từng ca làm việc.
• Model gợi ý: Model R2Sonic 2024 – Tần số 200-400 kHz.

Ưu điểm nổi bật:

• Độ phân giải cực cao => phù hợp kiểm tra chi tiết.
• Hoạt động cả ở vùng nước rất nông đến sâu vừa.
• Các beam dày, dữ liệu coverage đều.
• Giúp tính khối lượng nạo vét rất chính xác.

Phù hợp thực hiện ở những khu vực cần khảo sát là vùng nạo vét gần bờ; cầu cảng, bến, hầm nước nông.

– Kiểm tra sau thi công & nghiệm thu (As-Built Survey):

Mục tiêu: Xác định xem khu vực đã đạt chỉ tiêu thiết kế độ sâu nạo vét chưa.

Model gợi ý:

• Hoàn toàn có thể dùng R2Sonic 2024/R2Sonic 2026 nếu khu vực đo rộng và nhiều thay đổi địa hình phức tạp, có khu vực cần đảm bảo độ chính xác cao.
• Có thể dùng R2Sonic 2022 hoặc 2020 (đối với dự án có ngân sách hạn chế, không yêu cầu độ chính xác quá cao), với model này có thể cho ra bản đồ đáy 3D đủ chi tiết cho nghiệm thu, giá rẻ nhưng vẫn đủ yêu cầu kỹ thuật.

Dùng khi cần tính Volume sau khi thi công; so sánh với thiết kế để nghiệm thu công trình; tạo báo cáo cuối cho chủ đầu tư.

Gợi ý phụ kiện đi kèm (để dùng R2Sonic hiệu quả)

• Motion Reference Unit (MRU3000).
• GNSS RTK / PP-RTX Base & Rover.
• SV probe/CTD cho hiệu chỉnh âm tốc động học nước.
• Bảng điều chỉnh gốc tàu / lever arm / offsets.

EKTECH luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn để lựa chọn dòng máy đo sâu phù hợp nhất cho các dự án thi công nạo vét. Hãy liên hệ ngay cho chúng tôi qua HOTLINE 0983 206 789 để được hỗ trợ nhanh chóng nhất!

>>> Xem thêm: Quy định về quản lý hoạt động nạo vét vùng cảng biển, vùng nước đường thủy nội địa